“Tuvalet eğitimi” (alışkanlığı) meselesi...
Yaşadığımız yüzyıldaki temel köpek bakma (güncel hayatınıza dahil etme) problemlerinden en önemlisi yavrunun tuvalet alışkanlığı edinmesidir.
Genellikle köpekleri çok sevdiği halde, çocukluğunda onlardan uzak tutulmuş yetişkinlerin kendi ayaklarının üstünde durduklarında ilk yaptıklarından biri köpek yavrusu almaktır. Ne yazık ki büyük bir çoğunluğunda hikâye trajik biter… Çoğunlukla “biz bu işi yapamadık” ya da “doğru yavruyu almamışız” şeklinde ifade edilir.
Bu sevginin ve beraberliğin yaşattığı hayal kırıklığının birden fazla sebebi olabilir. En sık karşılaştığımız nedenlerden başlayarak sıralayalım;
1. Karı koca herkes çalışıyordur, yani yavru sabahtan akşama kadar çişini tutması gerekliliği. Yani kendi çocukluğunda bir ya da iki ve hatta bazen üç yaşına kadar altı bezli gezenlerin iki aylık bir yavrunun akşama kadar çiş, kaka tutarak sahiplerini beklemesi beklentisi.
2. Veteriner aşıları bitene kadar toprağa basmasın dedi.
3. Önünden suyu eksik etmeyelim, susamasın.
4. Aman canım, yapsın, temizleriz.
5. Çözemiyor muyuz? O zaman bir “eğitmen” bulalım.
Herkesin sabahtan akşama çalıştığı eve yavru köpek alınmaması gerekir. Eğer alındı ise bir çözüm üretmek gerekir.
“Aşıları bitene kadar” kısmı daha kolay, toprağı yani dışarıyı ona getirirsiniz. Bunu yapmanın en kolay yolu bir plastik leğene hazır çim (Suni çim değil) koyarak içgüdülerinin ortaya çıkmasını sağlamaktır.
Üçüncü sorun, yavru köpekleri sadece susadıkları için değil, sizinle yeterince vakit geçirmedikleri için, can sıkıntısından suyla oynayabilirler.
Aman canım yapsın, temizleriz yaklaşımı, ise büyüdüklerinde sizi bir “tuvalet temizlikçisine”, evinizi ise büyük bir genel tuvalete dönüştürecektir.
Tuvalet alışkanlığı bir “eğitim” değildir. Tıpkı insanlarda olduğu gibi biyolojik saatleri kurmaktır.
Kendi ortamının dışında “eğitim” olarak pazarlanan genellikle aslında “kafes alışkanlığı” vermektir. Evet bu bir tür eğitimdir, ancak belli bir programı bir disiplin çerçevesinde uygulayarak sizin de evde verebileceğiniz bir eğitimdir.
Sahipleri bütün gün dışarıda olan yavrunun zaman içinde tuvalet sorunundan çok daha büyük sorunları olacaktır. Bu konu ile başa çıkmanızın iki tane çözümü vardır; Bunlar, sabah bırakıp, akşam alacağınız bir köpek kreşi ya da anahtarı olan bir köpek gezdiricisidir
.
Bu alışkanlığın yerlere serilen pedler ile hallolacağını düşünenler, genellikle halı ve kilimlerini kaldırmak zorunda kalırlar.
Tuvalet alışkanlığında kullanılan yöntem temel olarak alan kısıtlama ile başlar. İçinde rahatça yatabileceği, yön değiştirebileceği bir metal kafes bu alışkanlığın oturması için şarttır. Aşağıda anlatacağımız planlama çok uzun zamandır test edilip, sonuç aldığımız planlamadır. İçgüdüsel olarak “İN in (yuvanın) temiz tutulmasına” dayanır.
Tuvalet Alışkanlığı
İlk planlama
07.00-07.15 kısa gezi
07.15-07.30 yemek su
07.30-08.00 uzun gezi
08.00-11.00 box (ya da kafes)
11.00-11.30 su uzun gezi
11.30-15.00 box (ya da kafes)
15.00-15.30 su uzun gezi
15.30-19.00 box (ya da kafes)
19.00-20.00 önce kısa gezi sonra yemek su. Sonra uzun gezi.
20.00-23.30 box (ya da kafes)
23.30-23.45 kısa gezi (su ödül yok)
23.45-07.00 box (ya da kafes)
Uzun gezilerden sonra çiş/kaka dışarıda yapıldıysa, eve dönünce günden güne 5 er dk. süreleri uzayan bir şekilde birlikte vakit geçirin (kısalarda gezilerde değil)
Çiş ve kaka dışarıda yapıldığında mutlaka ödül maması ile teşvik edin.
Program yavrunun sindirim ve üriner kaslarının gelişmesine ve yavaş yavaş önce salonu sonrasında bütün evi “İN” olarak kabul etmesine kadar sürdürülmelidir.
Tabii ki bu “İN” evin salonunda ya da mutfağında olmamalıdır. Günlük hayatın akışının olmadığı bir oda tercih edilmelidir. Yavru kafese asla zorla sokulmamalıdır, ödül kullanılmalıdır ve kafesinde “dokunulmazlığı” olmalıdır.
Yavrumuz ilk günlerde vakitler arasında tabii ki ağlayacak ve bağıracak, bu gibi durumlarda kesinlikle yanına gitmeyin. Çıkartmanız gerekiyorsa bir sessizlik yakalayın. Eğer komşularınız bu seslerden rahatsız olacaksa, işte o zaman bu programı uygulayacak bir eğitmene ihtiyacınız var. Eğitmeniniz yavruya kafes “İN” alışkanlığı kazandırdığında bu ağlamalar bağırtılar bitecektir.
Birçok köpek sahibi hiç bilmediği bu kafes eğitimi köpeğin yaşam konforundan çalmak olarak düşünür. Tam tersine burada da temel bir içgüdüye “barınma güdüsü” nü kullanırız. Doğada neredeyse hiçbir memeli hayvan orta yerde açıkta yatmaz. Karnivorların tamamı bir “İN” in içinde doğar ve avlanmalarının haricinde orada kalırlar, çünkü doğdukları güvenli alan orasıdır. Sokak köpekleri ama? Sorusuna biz, ya Sokak çocukları? Cevabını veriyoruz.
Tamamen oturmuş tuvalet alışkanlıklarında bile kazalar geri dönüşler sıkça karşılaştığımız olaylar. Bunun yaşanmasının nedenleri, köpeklerde çiş/kaka olayının sadece ihtiyaç giderme olmamasıdır. Çiş ve kaka birden fazla işlevde kullanılır. Sıklıkla kullanıldığı durumlar, dışardaki köpeklere “burası benim bölgem yaklaşma!” ya da “hey, baksana burada bir dişi ya da erkek var!” mesajı vermektir. Tüm bu çıkmazlarda “İN”ininiz onun toparlanmasına yardımcı olacaktır.